Het verhaal van Bei Wang

Bij een groot nijntje-beeld op een bankje blijft ze staan. Ze wijst en glimlacht. “Zo’n grote hebben wij ook thuis.” Het klinkt licht, bijna terloops, maar het zegt veel. Nijntje is al jaren verweven met haar leven. Met haar gezin. Met haar manier van kijken.

Toen we haar vroegen welke erfgoedplek zij wilde kiezen voor haar gasthoofdredacteurschap, wist ze het eigenlijk meteen. Het Utrechtse rivierenlandschap, en vooral de Kromme Rijn, trekt haar. “Zo ongelooflijk mooi.” Maar ze koos voor het nijntje museum.

Die ruimte zit voor haar niet in het ontkennen van herkomst, maar in het openbreken ervan. “Identiteit is geen vaststaand gegeven,” zegt ze. In een steeds meer gedigitaliseerde en verbonden wereld wordt identiteit een stroom — hybride, meervoudig en altijd contextafhankelijk. Het gaat dus minder om het definiëren of vaststellen van wie we zijn, en meer om het vieren van wie we zijn en het verkennen van wat we kunnen worden, met eigen regie en zorg. Aldus Bei.

Haar band met nijntje begint al ver vóór haar komst naar Nederland. In de jaren negentig, toen ze in China aan de universiteit ging studeren, kende ze het figuurtje als Miffy. Wereldwijd populair, zeker in Japan, en via die weg ook in China alomtegenwoordig. Toen ze later in Nederland nijntje overal terugzag, werd het een herkenningspunt. Iets vertrouwds in een nieuw land.

Als journalist schreef ze destijds veel over nijntje voor Chinese lezers. Over Dick Bruna. Over de geschiedenis. En vooral over één misverstand: dat nijntje niet uit Japan komt, maar uit Utrecht. Haar blik licht op als ze eraan terugdenkt. “Toen werd Dick Bruna vaak de vader van nijntje genoemd,” zegt ze. “Nu zien we hem meer als de opa.” Ook nijntje zelf veranderde mee met de tijd, zonder haar essentie te verliezen.

Wat haar aanspreekt is niet alleen het verhaal, maar ook het ontwerp. De kleuren. De lijnen. De radicale eenvoud. “Het gaat terug naar de basis,” zegt ze. “En juist daardoor is het zo sterk, zo authentiek.” Ze is fan van Mondriaan, Escher en de architectuur van Dudok. In nijntje herkent ze diezelfde helderheid. Niet kinderachtig, maar precies.

Dat ze hier openlijk van nijntje houdt, zegt iets over haar houding. Ze verzet zich tegen het idee dat speels en serieus elkaar uitsluiten. Net zoals de recente discussie over de gender van nijntje haar weinig bezighoudt. “Het is gewoon nijntje,” zegt ze. Punt.

Het Verhaal van Utrecht

Wat is het Chinese verhaal van Utrecht? Bei Wang gelooft niet in één antwoord. Net zo min als er één Utrechts verhaal bestaat. Het zijn altijd meerdere perspectieven naast elkaar. Soms schurend, soms overlappend.

In februari neemt zij ons mee in haar kijk op de Utrechtse geschiedenis. Niet vanuit één identiteit, maar vanuit beweging. Vanuit het idee dat verhalen rijker worden als je ze niet vastzet. Dat je soms juist door een onverwachte keuze iets wezenlijks zichtbaar maakt.

Het Jaar van het Paard is begonnen. En Bei Wang staat niet stil.